วงกบหน้าต่างที่เป็นอลูมีเนียม ตามปกติก็จะมีร่องสำหรับบานมุ้งลวดอยู่ด้วย ซึ่งบานมุ้งลวดนี้จะเลื่อนไปมาได้ โดยการวางตัวบานเรื่อนไว้บนร่อง บนราง เช่นเดียวกันกับบานหน้าต่าง แต่เท่าที่เห็นมาหลายคน หลายบ้าน ไม่รู้ว่าใต้บานเลื่อนนั้น มีล้อเลื่อนอยู่ ก็บ่นว่า บานมุ้งลวดมันฝืดจัง ไม่รู้จะทำยังไงดี ทั้งๆ ที่การแก้ไขทำได้ง่ายมากๆ เพียงแค่ยกบานมุ้งลวดใส่ไปในร่องซะ เท่านั้นเอง มาดูวิธีการกัน
สังเกตดูในรูปด้านบน จะพอมองออก เห็นภาพชัดเจนขึ้น ด้านซ้ายมือของภาพ เมื่อเทียบกับผนังกำแพง หรือกรอบวงกบ หรือพิจารณาร่องของบานเลื่อน ก็จะเห็นได้ว่า มุ้งลวดบานเลื่อน กำลังวางอยู่ในตำแหน่งเอียงๆ และนี่แหละ คือต้นเหตุที่เราเลื่อนบานมุ้งลวดไม่ได้ หรือเลื่อนได้แบบฝืดๆ ติดๆ ขัดๆ เลื่อนได้ยาก ไม่ต้องคิดถึงเรื่องการหยอดน้ำมันเลย เพราะปัญหารนี้ไม่ได้เกิดขึ้นจากล้อเลื่อนฝืด อีกทั้งการจะหยอดน้ำมัน ก็ไม่รู้จะไปหยอดตรงไหนอีก ถ้าเราไม่ตำแหน่งล้อ และไม่รู้สาเหตุที่แท้จริง
ทำไมบานมุ้งลวดถึงตกร่อง? สาเหตุอาจจะมาจากการออกแรงดึงอย่างแรง เพื่อจะปิด หรือเปิดหน้าต่างกระจกอย่างรวดเร็ว ซึ่งปกติจะเป็นช่วงที่ฝนเทมา แต่หน้าต่างยังไม่ได้ปิด จึงมีความรีบร้อนแบบนั้น หรือ สาเหตุมาจากการชนบานมุ้งลวดโดยไม่ตั้งใจของเด็กๆ ทำให้มุ้งลวดบานเลื่อน ตกร่องได้ง่ายๆ และอื่นๆ ที่ยังนึกไม่ออก
บานมุ้งลวดแบบสไลด์ตามที่เห็นในภาพ มองดีๆ จะเห็นล้อเลื่อนชัดเจน ซึ่งเป็นล้อพลาสติก รับน้ำหนักได้น้อย แต่มีแรงเสียดทานต่ำ เหมาะกับบานมุ้งลวดแบบนี้ และภาพถัดๆ มา จะมองเห็นครีบอลูมีเนียม มีขอบสูงขึ้นเป็นสันชัดเจน ซึ่งครีบนี้ คือสันราง ของบานมุ้งลวด และล้อเลื่อนตกลงออกไปนอกราง ทำให้เราเลื่อนบานมุ้งลวดไม่ได้ หรือเลื่อนได้แต่ฝืดมากๆ นั่นเอง ถ้าสังเกตุดูจะเห็นว่า บานมุ้งลวดกำลังทำมุมเอียงอยู่กับสันรางเลื่อน
ภาพนี้เป็นแบบบานมุ้งลวดแบบเลื่อน หรือสไลด์ตกร่องทั้งบานเลย คือล้อทั้งหมดอยู่นอกสันราง แต่ลักษณะนี้จะเลื่อนได้ค่อนข้างลื่น เพราะบานไม่ได้ทำมุมเอียงกับสันราง แม้จะไม่ได้อยู่บนสันรางก็ตาม แต่ก็เป็นบางจังหวะที่เลื่อนได้คล่อง เพราะบานเลื่อนมีโอกาสที่จะอยู่เอียงไปมาได้ ตามแรงดึง หรือดันของเราเวลาเลื่อนไปมา
ลองออกแรงยกบานมุ้งลวดขึ้น จะเห็นว่า ล้อไม่ยกตัว ไม่ขยับขึ้นตามมา ทำให้เรายกบานเลื่อนขึ้นมาบนร่อง รางเลื่อนไม่ได้
พลิกเอาด้นล่างขึ้นมาให้ดู ให้เห็นล้อเลื่อนของบานมุ้งลวดกันแบบชัดๆ ล้อเลื่อนตัวนี้ จะถูกดันไว้ด้วยสปริง เพื่อให้ล้อเลื่อนอยู่สูงขึ้นมาจากขอบของบานเลื่อนเสมอ ไม่จมลงไปข้างใน ส่วนความสวยงามไม่ต้องพูดถึง บ้านไหน ๆ ก็เป็นแบบนี้แหละครับ เป็นเรื่องของงานภายใน หรือในที่ลับตา ซึ่งช่างต้องทำงานแข่งกับเวลาเสมอ เพราะลูกค้ามักจะรอไม่ได้ งานต้องเร็วเท่านั้น แม้ความสวยงามด้านในจะดูไม่ดี แต่ก็ไม่มีผลต่อความสวยงามเมื่อติดตั้งชิ้นงานลงไปแล้ว เพราะในมุมมองปกติของทุกๆคน ไม่มีใครมองเห็นร่องรอยเหล่านี้แน่นอน ถ้าไม่งัดแงะออกมาดู
เมื่อตั้งใจจะยกบานเลื่อนใส่ร่องตรงๆ ไม่สามารถทำได้ เราก็ต้องมีตัวช่วยกันหน่อย ในที่นี้ผมใช้ไขควงทดสอบไฟ เพราะปลายที่เล็ก แต่แบนจึงช่วยยกล้อเลื่อนได้ง่าย
ใช้ปลายไขควง วางลงไปตรงตำแหน่งต่ำสุดของล้อเลื่อน แล้วออกแรงดันมันขึ้น ในภาพนี้ ผมใช้ตัวรางเลื่อนเป็นตัวพักไขควง แล้วออกแรงงัดเป็นแบบคานกระดก ให้ล้อเลื่อนลอยขึ้นจากพื้น
เมื่อล้อเลื่อนลอยขึ้นจากพื้นแล้ว ก็ค่อยๆ เลื่อนบานมุ้งลวดขยับมาที่ราง แล้วค่อยผ่อนแรงยก ให้ล้อเลื่อนตกอยู่บนสันรางของวงกบหน้าต่างให้เรียบร้อย
เมื่อเรายกล้อของมุ้งลวดบานเลื่อน ขึ้นมาอยู่ในร่องในรอย ในสันรางเรียบร้อย บานมุ้งลวดของเราก็จะเรียบรื่น เปิดปิดได้ง่ายแล้ว ทีนี้จะหลุดจะตกสักกี่ครั้ง ก็สบาย แก้ไขกันได้แล้วล่ะครับ เรื่องเล็กน้อยของงานช่างในบ้าน ช่างประจำบ้าน ซ่อมได้แน่นอน
