ก๊อกน้ำเป็นสนิม หรือขึ้นสนิม จนหมดอายุใช้งาน สัญญาณเตือน ที่ต้องรีบเปลี่ยน หากละเลย และปล่อยทิ้งไว้นาน ปัญหาจะตามมาอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ซึ่งก๊อกน้ำที่เสื่อมสภาพแบบนี้ มันจะทำให้เราถอดเปลี่ยนก๊อกน้ำตัวเก่าที่เสียหายนี้ ลำบากมากๆ ถ้าเป็นก๊อกน้ำอ่างล้างหน้า เราจะถอดน๊อตสายน้ำดียาก และไม่ถนัด และมีโอกาสถึงขึ้นเลื่อยทิ้ง หากเป็น ก๊อกน้ำฝักบัว หรือ สต๊อปวาล์ว ถ้าสังเกตเห็นสนิมแบบนี้แล้วไม่รีบเปลี่ยน อาจจะเกิดเหตุการณ์ก๊อกน้ำหักคาท่อน้ำประปาได้ รับรองได้ว่า ทั้งสองกรณีนี้ ทำให้เจ้าของบ้านปวดหัวแน่นอน (ก๊อกน้ำที่ใช้วัสดุเป็นทองเหลือง ชุบโครเมี่ยม จะไม่เกิดปัญหาสนิมในลักษณะที่เหมือนกับก๊อกน้ำที่ใช้วัสดุ ซิงค์อัลลอยด์ ชุบโครเมี่ยม)
ก๊อกน้ำอ่างล้างหน้าที่เห็นอยู่นี้ เป็นก๊อกน้ำราคาถูก แม้จะชุบโครเมี่ยมมาอย่างดี ดูเงางามในตอนที่ซื้อ และตอนแกะออกจากบรรจุภัณฑ์ เพื่อนำไปติดตั้งใช้งาน แม้น้ำหนักของก๊อกจะดี สัมผัสได้ว่าไม่ก๊องแก๊ง ไม่น่าจะเสียง่าย แต่ด้วยราคาเพียงแค่ 100 กว่าบาท 200 บาท ไม่เป็นการรับประกันว่า มันจะใช้งานได้ทนทานเลย ซึ่งในบทความนี้ จะขอพูดถึงแค่ก๊อกน้ำที่มีผิวมันวาว เรียกว่าชุบโครเมี่ยมมา จะไม่พูดถึงก๊อกน้ำสแตนเลสนะ และก๊อกน้ำที่เนื้อในทำมาจากทองเหลือง ก็จะไม่สร้างปัญหาแบบก๊อกน้ำซิงค์อัลลอยด์อย่างในบทความนี้ ปัญหาแบบไหน อ่านต่อไปแล้วจะเข้าใจครับ
ก๊อกน้ำอ่างล้างหน้าที่ชุบโครเมี่ยมแบบนี้ ถ้ามีราคาประมาณ ร้อยกว่าบาท ถึงสองร้อยบาทนิดๆ เดาได้เลยว่า น้ำหนักที่ได้รับมา ไม่ใช่ทองเหลืองชุบโครเมี่ยมแน่ๆ แต่เป็นซิงค์อัลลอยด์ (เค้าเรียกกันแบบนี้ แต่เนื้อโลหะจริงๆ แล้วไม่มีใครรู้ว่าผสมอะไรบ้าง เพราะคำว่า อัลลอยด์ จะหมายถึงโลหะตั้งแต่สองชนิดขึ้นไป มารวมกัน) ซึ่งมันมีอายุการใช้งานที่ค่อนข้างสั้น และความทนทาน กับอายุการใช้งาน ยังขึ้นอยู่กับความหนาของการชุบโครเมี่ยมอีกด้วย
เคยซื้อวาล์วก๊อกน้ำฝักบัว แปะยี่ห้อภาษาอังกฤษ แต่ออกเสียงไทยๆ โดยพิมพ์ยิงเลเซอร์ติดไว้บนตัวก๊อกน้ำ ให้จดจำชื่อได้ทุกครั้งที่เปิดก๊อกน้ำ พบว่าใช้งานได้ทนทานดีมาก ทั้งที่ราคาของก๊อกน้ำอยู่ในช่วงราคาที่ถือว่าถูก ทั้งตัววาล์วเซรามิค และคุณภาพการชุบโครเมี่ยมของตัวก๊อกน้ำ มีความหนาเพียงพอ ที่จะทำให้ก๊อกน้ำทนทานต่อการเกิดสนิมได้นานกว่าอีกหลายยี่ห้อถูกๆ ที่ไม่กล้าสกรีนชื่อติดเอาไว้ เป็นการชุบโครเมี่ยมเพียงให้เกิดความเงางามนิดหน่อยหลอกสายตาเราและขายได้ราคาถูกกว่ายี่ห้ออื่นๆ เท่านั้น
ก๊อกน้ำราคาถูกแบบนี้ เมื่อใช้งานไปนานๆ พื้นผิวที่ชุบโครเมี่ยมมา จะถูกน้ำประปา ที่โดยทั่วไปใช้คลอรีน ผสมมาในระบบน้ำเพื่อฆ่าเชื้อโรค แต่ฤิทธิ์ของคลอรีนนั้น จะทำลายพื้นผิวโครเมี่ยมไปทีละน้อยๆ ในที่สุดก็จะเข้าไปถึงเนื้อโลหะที่อยู่ภายใต้พื้นผิวสีเงางามเหล่านั้นได้ เกิดเป็นสนิมขึ้นภายใน ปูดๆ โปนๆ ออกมาอย่างที่เห็นในภาพ ซึ่งเกิดได้ง่าย และเร็ว ทั้งที่ใช้งานไปได้ไม่นาน เพราะก๊อกราคาถูก ส่วนใหญ่ก็ทำจากโลหะซิงค์อัลลอยด์ ไม่ใช่ทองเหลือง และชุบโครเมี่ยมมาบางๆ ทำให้อายุการใช้งานสั้น และสะดืออ่างล้างหน้าราคาถูก ก็มีปัญหานี้เหมือนกัน สะดืออ่างล้างหน้า ราคาถูก สวยตอนซื้อ สะดวกตอนใช้ ต้องทำใจตอนเปลี่ยน
เมื่อเห็นสนิมโลหะอย่างที่เห็นในภาพนี้แล้ว ต้องรีบเปลี่ยนก๊อกน้ำอ่างล้างหน้า (ก๊อกน้ำฝักบัว หรือสต๊อปวาล์วก็เช่นกัน) ใหม่ทันที อย่าปล่อยเอาไว้นาน เพราะมันเป็นสัญญาณเตือนว่า ความวุ่นวาย กำลังเข้ามาหาเราแล้ว หากปล่อยทิ้งเอาไว้ โลหะที่เป็นสนิมนี้ มันจะพองตัว พองยังไง ก็สังเกตที่พื้นผิวดูสิ พื้นผิวที่เคยเรียบ มันมีตะปุ่มตะป่ำโผล่ขึ้นมา แบบนั้นนี่แหละที่เรียกว่ามันพองตัว ถ้าพองอยู่ด้านนอกแบบนี้จะไม่มีปัญหาเลย แต่มันพองอยู่ด้านใน บริเวณเกลียวของตัวก๊อกน้ำนี่แหละ ที่สร้างเรื่องปวดหัว และวุ่นวายให้กับเรา
การพองตัวของเกลียวก๊อกน้ำ จะทำให้เกลียวมันยึดติดแน่น กับวัสดุที่มันยึดติดอยู่ ไม่ว่าจะเป็นสายน้ำดี หรือท่อน้ำฝังผนังห้องน้ำก็ตาม (ขึ้นอยู่กับว่า เป็นก๊อกอ่างล้างหน้า ก๊อกฝักบัว หรือสต๊อปวาล์ว) ถ้าเราจำได้ เวลาเราจะติดตั้งก๊อกน้ำ เข้ากับท่อที่ผนังห้องน้ำ เราจะพันเกลียวที่ก๊อกน้ำด้วยเทปพันเกลียว เพื่อเติมเต็มช่องว่างระหว่างเกลียวของก๊อกน้ำ กับท่อน้ำประปา น้ำจะได้ไม่รั่วออกมา นั่นเป็นเพราะว่า ตามปกติ เกลียวของอุปกรณ์ทั้งสองชิ้นนั้น จะมีช่องว่าง ระหว่างเกลียวเล็กน้อยนั่นเอง เราถึงหมุนก๊อกน้ำเข้ากับท่อประปาได้อย่างง่ายดาย ไม่มีความฝืด
เมื่อก๊อกน้ำเป็นสนิม หรือขึ้นสนิม จะทำให้เนื้อโลหะพองตัว มันจะพองตัวจนเกลียวทุกเกลียว ไม่มีช่องว่างระหว่างเกลียวเหลืออยู่เลย นั่นหมายถึงความแน่น ที่แน่นมากๆ ยิ่งเราปล่อยเอาไว้นาน ทั้งๆ ที่รู้ตัวแล้ว เกลียวจะพองจนติดกันแน่นยังกะเป็นเนื้อเดียวกันเชียว และจบที่ปัญหา ก๊อกน้ำหักคารู หรือ ถอดสายน้ำดีไม่ได้เลย ถอดก๊อกน้ำอ่างล้างหน้าออกมาก็ไม่ได้ ติดค้าง คาราคาซังอยู่แบบนั้น และแก้ได้ยาก ยิ่งคนที่ไม่มีประสบการณ์ ยิ่งไม่รู้ว่าจะแก้ไขด้วยตัวเองยังไง
แต่ถ้าเราเริ่มรู้ตัวแล้ว มองเห็นร่องรอยของสนิมแล้ว และเปลี่ยนอย่างรวดเร็ว ตัวเกลียวก๊อกน้ำยังไม่เสียหายมาก เราก็จะถอดก๊อกน้ำอ่างล้างหน้า (ก๊อกน้ำฝักบัว และสต๊อปวาล์วด้วย) ตัวเก่าออกได้ง่ายหน่อย ไม่ต้องปวดหัว และเสียเวลาไปนานๆ เพื่อหาทางแก้ไขด้วยตนเอง หรือเสียเงินจ้างช่างราคาแพงๆ มาช่วยแกัปัญหาให้ อย่าลืมว่า ยุคนี้ ค่าเดินทางของช่างที่ต้องบวกเข้ามา แพงกว่าระยะเวลาการทำงานสั้นๆ ของช่างไปซะแล้วครับ
