เบรกเกอร์เครื่องทำน้ำอุ่น ติดตั้งเอาไว้ตรงไหน ในห้องน้ำ หน้าห้องน้ำ ตรงไหนที่เหมาะสมในการติดตั้ง? เบรกเกอร์ในตำแหน่งที่พูดถึงอยู่นี้ เป็นเบรกเกอร์ย่อย ที่ไม่เกี่ยวข้องกับตู้เมน หรือตู้คอนซูมเมอร์ เป็นเบรกเกอร์ที่ติดตั้งเอาไว้เป็นปราการเพิ่มอีกตัวหนึ่ง มีเอาไว้อุ่นใจดี จนบางทีมันก็ดูเหมือนถูกใช้เป็นสวิตช์เปิดปิด เครื่องทำน้ำอุ่นไปเลยด้วยซ้ำ

ตามปกติ ที่ตัวเครื่องทำน้ำอุ่นบางรุ่น จะมีเบรคเกอร์ลักษณะเหมือนๆ กับที่เห็นในภาพ ติดตั้งมาด้วยแล้ว เค้าเรียกว่า ELCB หรือ (Earth Leakage Circuit Breakers ซึ่งยี่ห้อนี้ใช้ตัวอักษรย่อ ELB) แต่อยู่ภายในกล่อง(ขออภัย ไม่ได้เปิดให้ดูด้วย) แต่บางรุ่น จะใช้วงจรอิเล็คทรอนิกส์ตรวจจับแทน ซึ่งจะมีความแตกต่างกันออกไป และเป็นที่ถกเถียงกันในโลกออนไลน์ไม่น้อยว่า แบบไหนดีกว่ากัน ซึ่งแต่ละคนก็มีข้อดี ข้อเสียมาแย้งกันมากมาย แต่ก็ไม่มีข้อสรุปอยู่ดี แต่โดยส่วนตัวแล้ว ชอบแบบกลไก มากกว่าอิเล็คทรอรนิคส์

เมื่อเราติดตั้งเบรกเกอร์เพิ่มอีกตัวนึง ด้วยเหตุผลที่มองตามความจริงแล้วว่า ที่ติดตั้งกันอยู่ ส่วนหนึ่งต้องการใช้ทำหน้าที่เป็นสวิตช์ไฟ เปิด-ปิดเครื่องทำน้ำอุ่นนั่นแหละ แต่จะใช้สวิตช์ไฟแบบเปิดปิดหลอดไฟ ไม่ได้ เพราะการทนกระแสไฟของหน้าสัมผัส สวิตช์เปิดปิดไฟ มันไม่มากพอ ที่จะนำมาใช้กับเครื่องทำน้ำอุ่นได้
เมื่อติดตั้งเบรกเกอร์เพิ่มแล้ว หลายๆ คนก็เลยเลือกใช้เป็นเบรกเกอร์ประเภทกันดูดด้วยเลย (ELCB หรือ Earth Leakage Circuit Breakers) เท่ากับว่าบ้านนั้น มีการป้องกัน ถึงสองชั้น เผื่อว่า ตัวใดตัวหนึ่งไม่ทำงาน หรือทำงานผิดพลาด อีกตัวหนึ่งก็จะทำงาน ตัดกระแสไฟทิ้ง เมื่อเราโดนไฟดูด (ในระบบจ่ายไฟ ของการไฟฟ้า ก็จะมีระบบป้องกัน ซ้อนกันในลักษณะนี้เช่นกัน เผื่อตัวใดตัวหนึ่งทำงานผิดพลาด อีกตัวหนึ่งก็น่าจะทำงานได้) และเราคงไม่โชคร้ายขนาดที่อุปกรณ์เบรกเกอร์ที่เราติดตั้ง เสียหายสองตัวพร้อมกันแน่ๆ (ที่ตัวเครื่องทำน้ำอุ่น 1 ตัว และที่เราติดเพิ่มบนผนังอีก 1 ตัว)
เอาล่ะ มาพูดถึงตำแหน่งของเบรกเกอร์ย่อยตัวนี้กันต่อ ซึ่งบ้านหลังนี้ ช่างที่มาติดตั้งเครื่องทำน้ำอุ่นให้ เลือกที่จะติดตั้งเอาไว้ใกล้กับเครื่องทำน้ำอุ่น ซึ่งพอจะเข้าใจได้ว่า การเดินสายไฟทำได้สะดวก ไม่ต้องเดินสายไฟย้อนไปย้อนมา เพราะบ้านหลังนี้เป็นตึกแถว สายไฟที่เดินเข้ามาในห้องน้ำ ก็เดินตรงเข้ามาในห้องน้ำได้เลย เพราะตู้เมนเบรกเกอร์ หรือตู้คอนซูมเมอร์ก็อยู่ติดกับผนังบ้าน ผนังห้องน้ำเลย ถ้าจะติดไว้ที่บริเวณประตูห้องน้ำ ช่างจะต้องเดินสายไฟ อ้อมมาที่ประตู แล้วเดินสายไฟ ย้อนกลับเข้าไปในห้องน้ำ ซึ่งระยะทางมากขึ้น ทำงานยากขึ้น และดูไม่ค่อยสวย ช่างจึงเลือกเอาความสะดวกในการทำงาน และประหยัดค่าสายไฟมากกว่าด้วย

ติดตั้งเบรกเกอร์ไว้ข้างเครื่องทำน้ำอุ่น ถูก หรือผิด? ปัญหานี้เป็นปัญหาที่ถกเถียงกันอย่างกว้างขวาง แต่สำหรับผมเอง มองว่าต้องพิจารณาการใช้งานของแต่ละบ้านครับ อย่างบ้านหลังนี้ เป็นห้องน้ำเล็กๆ แบบห้องแถว อยู่ใต้บันไดบ้านขึ้นชั้นสอง ซึ่งห้องน้ำตึกแถว ไม่เคยเห็นว่าที่ไหนจะทำห้องน้ำใหญ่ๆ เลย และตำแหน่งที่ติดตั้งฝักบัว เพื่อใช้น้ำนั้น อยู่ห่างออกไปแบบสุดสายฝักบัว เท่าที่สายฝักบัวจะเอื้ออำนวยให้ติดตั้งได้
การใช้งานเครื่องทำน้ำอุ่นของบ้านนี้ เป็นผู้ใหญ่ทั้งหมด รู้ดีกว่า ไม่ควรยุ่งกับระบบไฟฟ้า เอาน้ำไปฉีดล้างทำความสะอาดเครื่องน้ำอุ่น หรือบริเวณผนังห้องน้ำที่ใกล้เคียงเลย ตำแหน่งการติดตั้งฝักบัว บ่งบอกได้ว่า ไม่อาบน้ำใกล้เครื่องทำน้ำอุ่นแน่ๆ ถ้ามือเปียกๆน้ำ หยดติ๋งๆ ก็จะไม่เอื้อมไปเปิด-ปิดเบรกเกอร์เครื่องทำน้ำอุ่น ดังนั้น ตำแหน่งการติดตั้งเบรกเกอร์ที่อยู่ใกล้เครื่องทำน้ำอุ่น ของบ้านนี้ ก็เลยไม่มีปัญหาต่อการใช้งานของบ้านหลังนี้
ถ้าเป็นบ้านหลังอื่น มีการใช้งานที่แตกต่างไป ต้องพิจารณา เช่น ติดตั้งเครื่องทำน้ำอุ่นไว้ในโซนเปียก มีฉากกระจกกั้นเอาไว้ หรือ กั้นเป็นห้องอาบน้ำเล็กๆ และติดตั้งเครื่องทำน้ำอุ่นเอาไว้ด้วย ตำแหน่งของฝักบัว กับเครื่องทำน้ำอุ่น อยู่ใกล้กันมาก เราจะไปติดตั้งเบรกเกอร์เอาไว้ข้างๆ เครื่องทำน้ำอุ่นแบบนี้ไม่เหมาะแน่ๆ ครับ เพราะน้ำมีโอกาสที่จะกระเซ็นกระเด็น เข้าไปถึงตัวเบรกเกอร์ได้แน่ๆ เพราะเบรกเกอร์กล่องลอยๆ แบบนี้ ไม่ได้ออกแบบมาให้กันน้ำ ไม่เหมือนกับเบรกเกอร์ที่ติดตั้งอยู่ภายในเครื่องทำน้ำอุ่น เค้าป้องกันมาอย่างดี ถ้าเบรกเกอร์ตัด เราสามารถยกเบรกเกอร์ขึ้น ด้วยคันโยกที่อยู่ด้านล่างของเครื่องทำน้ำอุ่น (เค้าเขียนไว้ว่า ELB Reset Push Up หมายความว่า ถ้าเบรกเกอร์ตัด ให้ดันก้านตรงนี้ขึ้น เพื่อรีเซ็ตเบรกเกอร์ ) น้ำจากมือของเราจะไม่ไหลย้อนขึ้นไปหาเบรกเกอร์แน่นอน ซึ่งแตกต่างจากเบรกเกอร์ที่เราติดตั้งเพิ่มเข้าไป จะไม่เหมาะสม ถ้าเราใช้มือเปียกน้ำ ไปโยกเบรกเกอร์โดยตรง เพราะน้ำที่ฝามือเราจะไหลเข้าไปภายในตัวเบรกเกอร์ได้ง่ายๆ และไฟฟ้า ก็จะวิ่งสวนขึ้นมาตามน้ำสู่มือของเรา อันตรายมากครับ
จะเห็นได้ว่า พฤติกรรม การใช้งานเครื่องทำน้ำอุ่นของแต่ละคน แต่ละบ้าน มันไม่เหมือนกัน การติดตั้งเบรกเกอร์ในตำแหน่งเดียวกัน ก็จะอันตรายไม่เท่ากัน ก็เหมือนกับเรื่องง่ายๆ อย่างการเสียบปลั๊กไฟ ถอดปลั๊กไฟ นี่ที่ดูเหมือนจะธรรมดา แต่บางคนมีนิสัย ชอบถอดปลั๊กไฟ ออกจากปลั๊กพ่วงด้วยมือเดียว ปลั๊กพ่วงที่วางไว้เฉยๆ ก็ลอยติดปลั๊กขึ้นมา แต่ก็ยังคงพยายามที่จะเอาชนะ ถอดมือเดียวให้ได้ โดยไม่คิดว่า มือเราอาจจะพลาดไปโดนขาของปลั๊กไฟ และโดนไฟดูดได้ กรณีนี้ ถามว่า การออกแบบอุปกรณ์มีความผิดพลาด หรือการใช้งานผิดพลาดกันแน่ครับ?
สุดท้าย ท้ายสุด จะบอกว่า การติดตั้งเบรกเกอร์เครื่องทำน้ำอุ่น ให้ห่างออกไป โดยติดตั้งไว้บริเวณ ใกล้กับประตูห้องน้ำ จะปลอดภัยกว่า ถ้าห้องน้ำเล็กก็ติดไว้ข้างนอก ถ้าห้องน้ำใหญ่หน่อย ยังไงอาบน้ำก็กระเด็นไม่ถึง จะติดตั้งไว้ด้านในของห้องน้ำ บริเวณประตูก็ได้ ซึ่งตรงนี้เป็นการพูดถึงเรื่องความเหมาะสมในการติดตั้ง แต่ถ้าจะติดตั้งในตำแหน่งอื่นๆ ในห้องน้ำ โดยเฉพาะใกล้ๆ กับเครื่องทำน้ำอุ่น อย่างในบทความนี้ ต้องดูพฤติกรรมการใช้งาน และพื้นที่ใช้งานด้วย ซึ่งต้องพิจารณาเป็นงานๆ ไปครับ





