เห็นช่างทำ อยากทำเองบ้าง ต้องเข้าใจก่อนลงมือปฏิบัติ

วันนี้ขอเล่าเรื่องเป็นกรณีศึกษาสักหน่อย เป็นเรื่องราวของงานช่างประปา ซึ่งความจริง งานช่างด้านอื่นๆ ก็น่าจะเกี่ยวข้องด้วยเหมือนกัน ส่วนภาพประกอบ เกี่ยวอะไรกับเรื่องที่จะพูด เดี๋ยวมีเฉลยครับ เรื่องมีอยู่ว่า วันนี้มีโอกาสได้ผ่านไปยังสถานที่แห่งหนึ่ง ซึ่งกำลังซ่อมบำรุงห้องน้ำกันอยู่ บังเอิญสายตาเหลือบไปเห็นท่อนไม้ปักอยู่ที่กำแพง เมื่อมองไปใกล้ๆ จึงได้เห็นแท่งไม้ ถูกตอกเข้าไปในท่อประปา ซึ่งฝังอยู่ในกำแพง เลยทำให้นึกถึงเรื่องราวที่ตัวเองเคยประสบมา ใช้ท่อนไม้เสียบแล้วตอกเข้าไปในท่อประปานี่แหละครับ

ไม่มีฝาอุดท่อ ฉุกเฉิน ก็ต้องเล่นแบบนี้
ไม่มีฝาอุดท่อ ฉุกเฉิน ก็ต้องเล่นแบบนี้

หลายปีมาแล้ว ที่ตัวเองได้ประสบ พบปัญหาแท่งไม้แบบนี้เป๊ะ ครั้งนั้นเพื่อนบ้าน ขอให้ช่วยไปดูท่อประปาหน่อย ไม่รู้จะซ่อมแซมยังไงดี จากปัญหาแรกเริ่มง่ายๆ คือ น้ำรั่วซึม ปั๊มน้ำทำงานเป็นช่วงๆ คาดเดาว่าน่าจะมีปัญหาที่ก๊อกน้ำมีปัญหา หรือเสื่อมสภาพ พอเข้าไปเห็นสภาพ ถึงกับอึ้งกับสิ่งที่เห็น สอบถามได้ความว่า คุณแม่บ้านผู้น่ารักมาก หาทางช่วยคุณเจ้าของบ้านสุดๆ บอกว่าตอนอยู่บ้านนอก เห็นช่างเค้าเอาไม้ตอกอุดท่อประปาได้ ก็เลยไปหาไม้มา ท่อนใหญ่มีความโตประมาณด้ามไม้กวาด (เผื่อถ้าใครนึกภาพไม่ออก) แล้วเหลาไม้เสียแหลมเลยนะ ท่อนไม้ก็ยาว ส่วนปลายไม้ที่เหลาไว้ก็ยาว ถอดก๊อกน้ำออก แล้วตอกไม้อัดเข้าไปในท่อประปาที่ฝังกำแพงอยู่ ตอกยังไงน้ำก็ไม่หยุดไหล ตอกก็ได้ไม่ลึก ตอกไม่เข้า ไม่เข้าใจสาเหตุก็ตอกหนักมือเข้าไปอีก สุดท้าย น้ำไม่หยุดไหล และท่อทะลุ ปัญหาเล็กๆ เลยกลายเป็นปัญหาใหญ่โต ใช้น้ำประปาไม่ได้เลย เพราะความไม่เข้าใจก่อนลงมือปฏิบัตินี่แหละครับ

ท่อประปาในบ้านเดี๋ยวนี้เป็นแบบฝังกำแพงกันหมดแล้ว ที่โผล่มาให้เราเห็นนั้น ส่วนมากก็จะเป็นข้องอ 90 องศา และเป็นเกลียวในด้วย เพื่อให้ต่อก๊อกน้ำได้สะดวก ไม่ต้องใช้ข้อต่อเพิ่ม ดูแล้วก็อกน้ำไม่ลอยออกมาจากกำแพง ดูสวยงามไปหมด ส่วนบ้านต่างจังหวัดที่คุณแม่บ้านนึงถึง น่าจะเป็นการตอกไม้ลงไปที่ตัวท่อประปา ส่วนที่เป็นตัวท่อยาวๆ ไม่ใช่บริเวณข้องอแน่ๆ ปัญหาเลยไม่เกิด

ส่วนบ้านที่อยู่ในเมือง เดี๋ยวนี้ถ้าบ้านไหนไม่ติดตั้งปั๊มน้ำเพิ่มเติม รับรองได้ว่า น้ำไม่แรง ไม่เพียงพอต่อการใช้งานทั่วไปในชีวิตประจำวันแน่ๆ ดังนั้น การตอกไม้เข้าไปในท่อแบบนี้ ยังไงก็มีน้ำรั่วซึมแน่นอน ไม่สามารถหยุดน้ำได้นิ่งสนิท เพราะน้ำมีแรงดันมากพอสมควร เมื่อเทียบกับนอกเมือง ที่แรงดันน้ำน้อยกว่ากันมาก ใช้น้ำแบบไม่ติดตั้งปั๊มน้ำเพิ่มแรงดันด้วย การใช้ไม้ตอกแบบนี้ จึงมีความเป็นไปได้ครับ

ข้อต่อเกลียวใน มีความลึกนิดเดียวเอง (ลองดูภาพด้านล้างประกอบนำครับ ข้องอ 90 องศา มีก็อกน้ำต่ออยู่) ตอกไม้เข้าไปนิดหน่อยก็ถึง ผนังท่อด้านใน บริเวณโค้งๆแล้ว ตอกแรงมากเกลียวท่อก็เสียหาย และผนังท่อก็ทะลุเอาได้ง่ายๆ ซึ่งกรณีที่ผมเจอ มันเป็นแบบนี้แหละครับ เกลียวท่อประปาเสียหาย และทะลุไปด้านหลังด้วย หมดทางเยียวยา ต้องตอกสกัดผนังห้องน้ำออก เพื่อจะเปลี่ยนท่องอ 90 องศาอันใหม่เข้าไป เป็นแผลที่ผนังห้องน้ำแบบไม่สวยงามอีก เพราะหากระเบื้องลายเดียวกันมาซ่อมแซมไม่ได้แล้ว ปัญหาเล็กๆ งานง่ายๆ ก็กลายเป็นงานใหญ่เลย

ก๊อกน้ำ ที่ช่างแก้ไข ใส่กลับไปแล้ว
ก๊อกน้ำ ที่ช่างแก้ไข ใส่กลับไปแล้ว

ลองกลับมาดูงานของช่างท่านนี้อีกครั้ง ดูความลึกของไม้ ที่ช่างตอกเข้าไปนะครับ ช่างตอกไม้เข้าไปเพียงนิดเดียวเอง น้ำประปาที่นี่ก็ไม่แรงอะไรมาก ท่อประปาที่ฝังกำแพง เป็นข้องอ 90 องศา ชนิดเรียบปกติ แล้วใช้วิธีต่อท่อยื่นออกมานอกกำแพง แม้จะดูไม่สวยงาม แต่การออกแบบทำไว้แบบนั้น ดังนั้น การตอกไม้เข้าไปในท่อประปา ช่างจึงไม่ต้องกังวลเรื่องเกลียวเสีย ไม่ต้องสกัดกำแพง เพราะใช้ใบเลื่อยค่อยๆ ตัดชิ้นส่วนท่อที่ติดกาวไว้ แล้วค้างอยู่ในท่อออก จากนั้นก็ใช้ไขควงตอก ค่อยๆ แซะชิ้นส่วนนั้นทิ้งไป ท่อด้านในก็ยังเป็นข้องอ 90 องศา ผิวเรียบปกติ ที่พร้อมจะให้เราต่อท่อใหม่เข้าไปได้ครับ ช่างประปาแถบชานเมือง ก็เลยจบ ปิดงานของตัวเองได้ง่ายๆ แบบนี้แหละครับ

ความลึกของไม้ ที่ช่างใช้ตอก
ความลึกของไม้ ที่ช่างใช้ตอก
ข้อต่อก๊อก ข้องอ 90 องศา ตื้นนิดเดียว
ข้อต่อก๊อก ข้องอ 90 องศา ตื้นนิดเดียว

เรื่องนี้สอนให้รู้ว่า เห็นช่างทำ อย่าคิดว่าง่าย ถ้าจะเลียนแบบ ต้องรู้ที่มาที่ไป และเหตุผลที่ทำแบบนั้นก่อน ถ้าเห็นแล้วทำตามโดยไม่รู้สาเหตุ และเหตุผลต่างๆ ปัญหาเล็กๆ ก็กลายเป็นปัญหาใหญ่โตได้ นี่แค่เรื่องประปานะครับ ถ้าเรื่องไฟฟ้า จะยิ่งไปกันใหญ่ เห็นช่างไฟซ่อมไฟกัน ไม่ปิดไฟ คิดว่าไม่อันตราย (ความจริงเรียกประมาทมากกว่า ไม่ค่อยจะปิดไฟกัน ก่อนทำงาน ทั้งที่หลีกเลี่ยงได้) เจ้าของบ้าน หรือใครๆ มองเห็นรู้สึกว่าง่าย จะลองทำมั่ง สุดท้ายเจ็บตัว โดยไฟดูด แม้จะไม่ถึงตาย แต่ก็เข็ดไปจนวันตาย ไม่แตะต้อง ยุ่งกับไฟฟ้าอีกเลย นี่เรื่องจริงนะครับ

Leave a Comment

1 × two =

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.